Κάποτε ήταν απολύτως φυσιολογικό να έχεις ένα hobby.
Έπαιζες κιθάρα.
Ζωγράφιζες.
Φωτογράφιζες.
Μαγείρευες.
Φύτευες λουλούδια.
Έφτιαχνες πράγματα με τα χέρια σου.
Έπαιζες μπάσκετ με φίλους.
Και κανείς δεν σε ρωτούσε:
«Πώς θα βγάλεις λεφτά από αυτό;»
Σήμερα η ερώτηση εμφανίζεται πολύ πιο εύκολα.
Τραβάς ωραίες φωτογραφίες;
Άνοιξε Instagram.
Μαγειρεύεις καλά;
Φτιάξε TikTok.
Ξέρεις κεραμική;
Πούλα τις δημιουργίες σου online.
Γυμνάζεσαι;
Γίνε fitness creator.
Γράφεις;
Ξεκίνα newsletter.
Η ψηφιακή οικονομία δημιούργησε τεράστιες ευκαιρίες.
Παράλληλα όμως δημιούργησε και μια περίεργη ιδέα:
ότι κάθε δεξιότητα πρέπει κάποια στιγμή να αποδίδει.
Κάπου μέσα σε αυτή τη λογική, το απλό hobby άρχισε να χάνεται.
Και τώρα φαίνεται να επιστρέφει.
Τι είναι πραγματικά ένα hobby;
Hobby είναι μια δραστηριότητα που επιλέγουμε στον ελεύθερο χρόνο μας επειδή μας προσφέρει ενδιαφέρον, ευχαρίστηση ή δημιουργικότητα.
Δεν χρειάζεται να έχει οικονομικό αποτέλεσμα.
Δεν χρειάζεται να είμαστε ιδιαίτερα καλοί.
Δεν χρειάζεται να εντυπωσιάσουμε κανέναν.
Αυτό ακριβώς είναι ίσως το σημαντικότερο χαρακτηριστικό του.
Το κάνουμε επειδή θέλουμε.
Πότε όλα άρχισαν να γίνονται side hustle;
Η άνοδος των social media και των online marketplaces άλλαξε σημαντικά τη σχέση μας με τις προσωπικές δεξιότητες.
Για πρώτη φορά σχεδόν οποιοσδήποτε μπορεί να δημιουργήσει κοινό ή να πουλήσει κάτι online.
Αυτό είναι εντυπωσιακό.
Ένας ερασιτέχνης φωτογράφος μπορεί να αποκτήσει χιλιάδες followers.
Κάποιος που κατασκευάζει κοσμήματα μπορεί να δημιουργήσει ηλεκτρονικό κατάστημα.
Ένας άνθρωπος που αγαπά τη μαγειρική μπορεί να χτίσει ολόκληρη επιχείρηση γύρω από αυτή.
Το πρόβλημα δεν βρίσκεται στην ευκαιρία.
Βρίσκεται στην αίσθηση ότι πρέπει να την αξιοποιήσουμε.
Δεν χρειάζεται να γίνεις επαγγελματίας σε όλα
Μπορείς να παίζεις κιθάρα μέτρια.
Και να το απολαμβάνεις.
Μπορείς να ζωγραφίζεις χωρίς να έχεις έκθεση.
Μπορείς να τρέχεις χωρίς να προετοιμάζεσαι για μαραθώνιο.
Μπορείς να φωτογραφίζεις χωρίς να δημιουργήσεις επαγγελματικό portfolio.
Μπορείς να μαγειρεύεις χωρίς να ανοίξεις food account.
Η αξία μιας δραστηριότητας δεν καθορίζεται πάντα από το πόσο καλός γίνεσαι σε αυτή.
Η χαρά του να είσαι αρχάριος
Η ενήλικη ζωή έχει μια παράξενη παγίδα.
Συνηθίζουμε να κάνουμε πράγματα στα οποία είμαστε ήδη σχετικά καλοί.
Στη δουλειά έχουμε εμπειρία.
Στην καθημερινότητα έχουμε ρουτίνες.
Ξέρουμε τι μπορούμε και τι δεν μπορούμε να κάνουμε.
Ένα νέο hobby σε αναγκάζει να επιστρέψεις στην αρχή.
Δεν ξέρεις.
Κάνεις λάθη.
Το αποτέλεσμα μπορεί να είναι άσχημο.
Και αυτό μπορεί να είναι απελευθερωτικό.
Η κεραμική δεν χρειάζεται να είναι τέλεια
Φτιάχνεις το πρώτο σου μπολ.
Είναι στραβό.
Η μία πλευρά είναι ψηλότερη.
Το χρώμα δεν βγήκε όπως περίμενες.
Και λοιπόν;
Δεν πρόκειται να πουληθεί.
Δεν χρειάζεται να περάσει quality control.
Το έφτιαξες εσύ.
Αυτή η σχέση με το αποτέλεσμα είναι διαφορετική από τη σχέση που έχουμε συνήθως με τη δουλειά.
Τα hobby με τα χέρια επιστρέφουν
Υπάρχει ιδιαίτερο ενδιαφέρον για δραστηριότητες που παράγουν κάτι φυσικό.
Κεραμική.
Ξυλουργική.
Πλέξιμο.
Ζωγραφική.
Κηπουρική.
Μαγειρική.
Κατασκευή αντικειμένων.
Μετά από πολλές ώρες εργασίας μπροστά σε οθόνες, το να χρησιμοποιείς τα χέρια σου για κάτι πραγματικό μπορεί να προσφέρει μια εντελώς διαφορετική εμπειρία.
Γιατί η χειροτεχνία μοιάζει τόσο διαφορετική από μια οθόνη;
Στον ψηφιακό κόσμο τα πάντα μπορούν να αλλάξουν άμεσα.
Undo.
Delete.
Copy.
Paste.
Refresh.
Στον φυσικό κόσμο τα πράγματα έχουν υλικότητα.
Το ξύλο έχει υφή.
Ο πηλός αντιστέκεται.
Το χρώμα στεγνώνει.
Ένα φυτό χρειάζεται χρόνο για να μεγαλώσει.
Αυτή η αργή διαδικασία δημιουργεί διαφορετική σχέση με την προσοχή.
Η κηπουρική ως αντίδοτο στην ταχύτητα
Δεν μπορείς να κάνεις ένα φυτό να μεγαλώσει επειδή βιάζεσαι.
Μπορείς να το ποτίσεις.
Να του δώσεις φως.
Να το φροντίσεις.
Μετά πρέπει να περιμένεις.
Σε έναν κόσμο όπου σχεδόν τα πάντα γίνονται instant, η κηπουρική λειτουργεί με έναν εντελώς διαφορετικό ρυθμό.
Και ίσως για αυτό ακριβώς πολλοί άνθρωποι τη βρίσκουν τόσο ικανοποιητική.
Το μαγείρεμα ως δημιουργική δραστηριότητα
Για κάποιον το μαγείρεμα είναι υποχρέωση.
Για άλλον μπορεί να γίνει hobby.
Να δοκιμάσει μια διαφορετική κουζίνα.
Να μάθει να φτιάχνει ψωμί.
Να τελειοποιήσει μια πίτσα.
Να πειραματιστεί με μπαχαρικά.
Η διαφορά βρίσκεται συχνά στην πρόθεση.
Δεν μαγειρεύεις απλώς επειδή πρέπει να φας.
Μαγειρεύεις επειδή απολαμβάνεις τη διαδικασία.
Η φωτογραφία πέρα από το Instagram
Κάποτε η φωτογραφία σήμαινε ότι τραβούσες πολύ λιγότερες εικόνες.
Σήμερα παράγουμε εκατοντάδες φωτογραφίες που μπορεί να μη δούμε ποτέ ξανά.
Η φωτογραφία ως hobby είναι διαφορετική.
Παρατηρείς το φως.
Τη σύνθεση.
Τις σκιές.
Τον δρόμο.
Ένα πρόσωπο.
Αρχίζεις να βλέπεις το περιβάλλον με μεγαλύτερη προσοχή.
Δεν χρειάζεται κάθε φωτογραφία να δημοσιευτεί.
Μπορεί να υπάρχει απλώς επειδή σου άρεσε.
Η αναλογική φωτογραφία ξανακερδίζει ενδιαφέρον
Η επιστροφή σε αναλογικές φωτογραφικές μηχανές αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα της επιθυμίας για πιο αργές εμπειρίες.
Δεν βλέπεις αμέσως το αποτέλεσμα.
Έχεις περιορισμένες λήψεις.
Πρέπει να περιμένεις.
Η διαδικασία έχει αβεβαιότητα.
Ακριβώς τα χαρακτηριστικά που η ψηφιακή τεχνολογία προσπάθησε να εξαλείψει γίνονται για ορισμένους μέρος της γοητείας.
Τα επιτραπέζια παιχνίδια ξαναφέρνουν την παρέα γύρω από ένα τραπέζι
Ένα τραπέζι.
Τέσσερις φίλοι.
Κάρτες.
Ζάρια.
Και για μία ή δύο ώρες δεν χρειάζεται να κοιτάζει ο καθένας τη δική του οθόνη.
Τα επιτραπέζια παιχνίδια αποτελούν μια μορφή ψυχαγωγίας που συνδυάζει hobby και κοινωνική επαφή.
Η τεχνολογία μπορεί να βρίσκεται στο δωμάτιο.
Δεν χρειάζεται όμως να βρίσκεται στο κέντρο της εμπειρίας.
Τα βιβλία ως hobby και όχι ως challenge
Ακόμη και το διάβασμα έχει μετατραπεί μερικές φορές σε performance.
«50 βιβλία τον χρόνο.»
«Ένα βιβλίο την εβδομάδα.»
«Τα 20 βιβλία που πρέπει να διαβάσεις πριν τα 30.»
Αλλά δεν υπάρχει κανένας λόγος να διαβάζουμε έτσι.
Μπορείς να χρειαστείς έναν μήνα για ένα βιβλίο.
Μπορείς να το αφήσεις στη μέση.
Μπορείς να ξαναδιαβάσεις ένα παλιό αγαπημένο.
Το hobby δεν χρειάζεται KPI.
Η μουσική χωρίς κοινό
Το να μαθαίνεις ένα μουσικό όργανο είναι ένα από τα καλύτερα παραδείγματα δραστηριότητας που δεν χρειάζεται εξωτερική επιβεβαίωση.
Μπορεί να μη παίξεις ποτέ μπροστά σε κοινό.
Να μη δημιουργήσεις ποτέ τραγούδι.
Να μη δημοσιεύσεις τίποτα.
Μπορεί απλώς να σου αρέσει να παίζεις για είκοσι λεπτά στο σπίτι.
Αυτό αρκεί.
Η άσκηση μπορεί επίσης να είναι hobby
Δεν χρειάζεται κάθε φυσική δραστηριότητα να γίνεται αποκλειστικά για θερμίδες ή εμφάνιση.
Τένις.
Κολύμβηση.
Ποδήλατο.
Πεζοπορία.
Αναρρίχηση.
Χορός.
Μπάσκετ.
Μπορούν να είναι δραστηριότητες που κάνουμε επειδή μας διασκεδάζουν.
Και όταν η κίνηση συνδέεται με ευχαρίστηση, μπορεί να αποκτήσει διαφορετική θέση στην καθημερινότητα.
Τα hobby δημιουργούν νέους κοινωνικούς κύκλους
Η ενήλικη ζωή μπορεί να κάνει δυσκολότερη τη δημιουργία νέων γνωριμιών.
Στο σχολείο και στο πανεπιστήμιο συναντάμε συνεχώς νέους ανθρώπους.
Αργότερα οι κοινωνικοί κύκλοι γίνονται συχνά πιο σταθεροί.
Ένα hobby δημιουργεί έναν φυσικό λόγο να συναντηθούν άνθρωποι που έχουν κοινό ενδιαφέρον.
Μαθήματα χορού.
Running clubs.
Ομάδες πεζοπορίας.
Εργαστήρια κεραμικής.
Φωτογραφικές ομάδες.
Αθλητικοί σύλλογοι.
Η δραστηριότητα λειτουργεί ως κοινό σημείο εκκίνησης.
Το hobby μπορεί να αλλάξει και τα Σαββατοκύριακα
Όταν δεν υπάρχει κάποια προσωπική δραστηριότητα, ο ελεύθερος χρόνος μπορεί εύκολα να καταλήξει σε δύο επιλογές:
έξοδο ή οθόνη.
Ένα hobby δημιουργεί τρίτη επιλογή.
Έχεις κάτι που περιμένεις να κάνεις.
Κάτι που δεν σχετίζεται με τη δουλειά.
Και κάτι που μπορεί να δώσει διαφορετικό χαρακτήρα στην εβδομάδα.
Γιατί χρειαζόμαστε ταυτότητα πέρα από τη δουλειά
Μία από τις πρώτες ερωτήσεις όταν γνωρίζουμε κάποιον είναι:
«Τι δουλειά κάνεις;»
Η εργασία αποτελεί σημαντικό μέρος της ζωής.
Δεν χρειάζεται όμως να αποτελεί ολόκληρη την ταυτότητά μας.
Κάποιος μπορεί να είναι λογιστής και ταυτόχρονα εξαιρετικός ερασιτέχνης φωτογράφος.
Γιατρός και να αγαπά την ιστιοπλοΐα.
Επιχειρηματίας και να παίζει κιθάρα.
Ένα hobby θυμίζει ότι είμαστε περισσότερα πράγματα από το επαγγελματικό μας προφίλ.
Το πρόβλημα όταν το hobby γίνεται δουλειά
Υπάρχει η γνωστή συμβουλή:
«Κάνε αυτό που αγαπάς και δεν θα δουλέψεις ούτε μία ημέρα.»
Ακούγεται όμορφα.
Δεν λειτουργεί πάντα έτσι.
Όταν μια δραστηριότητα μετατρέπεται σε επάγγελμα, εμφανίζονται:
Πελάτες.
Deadlines.
Κόστη.
Υποχρεώσεις.
Αξιολογήσεις.
Έσοδα.
Marketing.
Αυτό δεν σημαίνει ότι δεν πρέπει ποτέ να μετατρέψουμε ένα hobby σε επιχείρηση.
Σημαίνει ότι η σχέση μας μαζί του μπορεί να αλλάξει.
Δεν χρειάζεται να monetizάρεις κάθε ταλέντο
Αν κάποιος σου πει:
«Αυτό που φτιάχνεις είναι πολύ ωραίο, πρέπει να το πουλάς»,
μπορείς απλώς να απαντήσεις:
«Μου αρέσει να το κάνω.»
Τέλος.
Δεν είναι χαμένη οικονομική ευκαιρία.
Μερικές φορές είναι κάτι ακόμη πιο σπάνιο:
μια δραστηριότητα που δεν έχει καμία σχέση με χρήματα.
Τα social media άλλαξαν τον τρόπο που κάνουμε hobby
Υπάρχει πλέον η τάση να καταγράφουμε τη δραστηριότητα όσο τη ζούμε.
Ξεκινάς τρέξιμο.
Story.
Πηγαίνεις πεζοπορία.
Story.
Ζωγραφίζεις.
Timelapse.
Μαγειρεύεις.
Reel.
Δεν υπάρχει τίποτα κακό στο να μοιραζόμαστε όσα αγαπάμε.
Αλλά υπάρχει μια ενδιαφέρουσα ερώτηση:
Θα το έκανες αν δεν μπορούσε να το δει κανείς;
Εάν η απάντηση είναι ναι, πιθανότατα έχεις βρει κάτι που πραγματικά σου αρέσει.
Το hobby δεν χρειάζεται content
Δεν χρειάζεται να φωτογραφίσεις κάθε στάδιο.
Δεν χρειάζεται να δείξεις πρόοδο.
Δεν χρειάζεται να δημιουργήσεις προσωπικό brand.
Μπορεί να υπάρχει ένα κομμάτι της ζωής που δεν είναι δημόσιο.
Αυτό από μόνο του μπορεί να γίνει πολύτιμο.
Το hobby μπορεί να μας βγάλει από τον ψηφιακό κόσμο
Πολλοί άνθρωποι περνούν μεγάλο μέρος της ημέρας μπροστά σε οθόνη.
Υπολογιστής στη δουλειά.
Κινητό στη διαδρομή.
Τηλεόραση στο σπίτι.
Ένα offline hobby δημιουργεί μια φυσική διακοπή.
Δεν χρειάζεται να προσπαθείς να μην κοιτάξεις το κινητό.
Απλώς είσαι απασχολημένος με κάτι άλλο.

Πώς βρίσκεις hobby ως ενήλικας;
Η απάντηση δεν χρειάζεται να είναι βαθιά.
Ξεκίνα από περιέργεια.
Τι σου φαινόταν ενδιαφέρον όταν ήσουν μικρότερος;
Τι βλέπεις άλλους να κάνουν και σκέφτεσαι «θα ήθελα να το δοκιμάσω»;
Υπάρχει κάτι που πάντα ανέβαλλες;
Δοκίμασέ το.
Χωρίς να αγοράσεις αμέσως τον καλύτερο εξοπλισμό.
Χωρίς να αποφασίσεις ότι θα το κάνεις για πάντα.
Δοκίμασε πριν επενδύσεις
Ένα συνηθισμένο λάθος είναι να αγοράζουμε πρώτα ολόκληρη την ταυτότητα του hobby.
Θέλεις φωτογραφία;
Αγοράζεις ακριβή κάμερα και τρεις φακούς.
Θέλεις ποδήλατο;
Ψάχνεις αμέσως επαγγελματικό εξοπλισμό.
Θέλεις ζωγραφική;
Γεμίζεις ένα δωμάτιο υλικά.
Δεν χρειάζεται.
Μάθημα.
Ενοικίαση.
Δανεικός εξοπλισμός.
Ένα οικονομικό starter kit.
Πρώτα ανακάλυψε αν σου αρέσει πραγματικά η δραστηριότητα.

Μην ψάχνεις το “τέλειο” hobby
Δεν υπάρχει.
Το καλύτερο hobby είναι αυτό στο οποίο θέλεις να επιστρέψεις.
Για κάποιον είναι το ψάρεμα.
Για άλλον η φωτογραφία.
Για άλλον το γυμναστήριο.
Για άλλον η μαγειρική.
Για άλλον τα LEGO.
Δεν χρειάζεται να είναι ιδιαίτερα εντυπωσιακό.
Ούτε να ταιριάζει σε κάποια lifestyle αισθητική.
Μπορείς να έχεις εποχιακά hobby
Δεν χρειάζεται κάθε ενδιαφέρον να είναι μόνιμο.
Το καλοκαίρι μπορεί να κάνεις SUP.
Τον χειμώνα να διαβάζεις περισσότερο.
Για έξι μήνες να ασχοληθείς με φωτογραφία.
Μετά να χάσεις το ενδιαφέρον σου και να δοκιμάσεις κάτι άλλο.
Δεν απέτυχες.
Ένα hobby δεν είναι συμβόλαιο.
Πρέπει να υπάρχει χρόνος στο ημερολόγιο
Η πιο συνηθισμένη δικαιολογία είναι:
«Δεν έχω χρόνο.»
Και συχνά είναι πραγματική.
Δουλειά.
Υποχρεώσεις.
Μετακινήσεις.
Οικογένεια.
Όμως ένα hobby δεν χρειάζεται απαραίτητα δέκα ώρες την εβδομάδα.
Μπορεί να είναι μία ώρα.
Ή ένα απόγευμα κάθε δύο εβδομάδες.
Η συνέπεια έχει μεγαλύτερη σημασία από την ποσότητα.

Μην κάνεις το hobby άλλη μία υποχρέωση
Εδώ χρειάζεται ισορροπία.
Εάν το ημερολόγιο γράφει:
«19:00–20:00 ΥΠΟΧΡΕΩΤΙΚΗ ΧΑΛΑΡΩΣΗ ΜΕ ΖΩΓΡΑΦΙΚΗ»,
ίσως κάτι έχει πάει στραβά.
Το hobby πρέπει να προσθέτει ενδιαφέρον στην καθημερινότητα.
Όχι ενοχή επειδή δεν ακολούθησες το πρόγραμμα.
Πώς καταλαβαίνεις ότι βρήκες κάτι που σου ταιριάζει;
Υπάρχει ένα απλό σημάδι.
Χάνεις λίγο την αίσθηση του χρόνου.
Δεν κοιτάζεις συνέχεια το κινητό.
Δεν σκέφτεσαι αν είσαι παραγωγικός.
Δεν σε ενδιαφέρει ιδιαίτερα αν κάποιος άλλος γνωρίζει τι κάνεις.
Απλώς απολαμβάνεις τη διαδικασία.
Αυτό είναι αρκετό.
10 ιδέες για hobby που μπορείς να δοκιμάσεις
Δεν χρειάζεται να είναι περίπλοκο.
Μερικές ιδέες:
- Φωτογραφία
- Κεραμική
- Μαγειρική
- Κηπουρική
- Πεζοπορία
- Μουσικό όργανο
- Ζωγραφική
- Χορός
- Επιτραπέζια παιχνίδια
- Ξυλουργική ή DIY κατασκευές
Το ζητούμενο δεν είναι ποιο είναι αντικειμενικά καλύτερο.
Είναι ποιο δημιουργεί σε εσένα την επιθυμία να το ξανακάνεις.
Η νέα πολυτέλεια είναι να κάνεις κάτι που δεν αποδίδει τίποτα
Ακούγεται παράξενο σε μια εποχή όπου σχεδόν τα πάντα μετριούνται.
Followers.
Έσοδα.
Βήματα.
Θερμίδες.
Productivity.
Views.
Performance.
Ένα hobby μπορεί να μην παράγει κανένα από αυτά.
Μπορεί να παράγει μόνο μια καλή ώρα.
Και ίσως αυτό να είναι αρκετό.

Συμπέρασμα
Δεν χρειάζεται κάθε ώρα της ζωής να μετατρέπεται σε επένδυση.
Δεν χρειάζεται κάθε δεξιότητα να γίνει επιχείρηση.
Δεν χρειάζεται κάθε ενδιαφέρον να αποκτήσει κοινό.
Και δεν χρειάζεται να είμαστε εξαιρετικοί σε όλα όσα κάνουμε.
Τα hobby μας δίνουν την άδεια να είμαστε ξανά αρχάριοι.
Να δοκιμάζουμε.
Να αποτυγχάνουμε.
Να δημιουργούμε.
Να παίζουμε.
Να κάνουμε κάτι επειδή απλώς μας αρέσει.
Σε έναν κόσμο που μας ζητά συνεχώς να παράγουμε περισσότερο, να εξελισσόμαστε περισσότερο και να μετατρέπουμε κάθε δεξιότητα σε ευκαιρία, ίσως υπάρχει κάτι ιδιαίτερα απελευθερωτικό στο να πεις:
«Όχι. Αυτό δεν είναι δουλειά. Είναι απλώς το hobby μου.
Γιατί είναι σημαντικό να έχουμε hobby;
Ένα hobby δημιουργεί χρόνο για μια δραστηριότητα που επιλέγουμε από προσωπικό ενδιαφέρον και μπορεί να προσφέρει δημιουργικότητα, κοινωνική επαφή ή απλώς ευχάριστο ελεύθερο χρόνο.
Πώς μπορώ να βρω ένα hobby που μου ταιριάζει;
Δοκίμασε διαφορετικές δραστηριότητες χωρίς μεγάλη αρχική επένδυση. Αυτό που έχει μεγαλύτερη σημασία είναι να θέλεις να επιστρέψεις στη δραστηριότητα, όχι να είσαι αμέσως καλός σε αυτή.
Πρέπει να έχω χρόνο κάθε ημέρα για το hobby μου;
Όχι. Ένα hobby μπορεί να γίνεται μία ή δύο φορές την εβδομάδα ή ακόμη και λιγότερο συχνά. Δεν χρειάζεται να μετατραπεί σε άλλη μία καθημερινή υποχρέωση.
Μπορεί ένα hobby να γίνει επάγγελμα;
Φυσικά. Πολλές επιχειρήσεις ξεκίνησαν από προσωπικά ενδιαφέροντα. Ωστόσο δεν υπάρχει κανένας λόγος κάθε hobby να monetizάρεται.
Ποια hobby είναι καλά για ανθρώπους που εργάζονται πολλές ώρες σε υπολογιστή;
Δραστηριότητες που αλλάζουν περιβάλλον, όπως κηπουρική, άθληση, κεραμική, μαγειρική, μουσική, πεζοπορία ή DIY κατασκευές, μπορούν να προσφέρουν μια διαφορετική εμπειρία από την καθημερινή χρήση οθονών.
Χρειάζεται να είμαι καλός στο hobby μου;
Όχι. Η προσωπική ευχαρίστηση και το ενδιαφέρον είναι αρκετοί λόγοι για να συνεχίσεις μια δραστηριότητα.
Πηγές & References
- American Psychological Association – Stress & Well-being
- Harvard Health Publishing – Mind & Mood
- National Institutes of Health
- Greater Good Science Center – UC Berkeley
- University College London – Research
- University of Oxford – Research
- Smithsonian – Arts & Culture
- Victoria and Albert Museum – Art, Design & Making